Esra Öztürk
Türk sözlükçülüğünün ilk modern örneği olarak kabul edilen ve 19. yüzyılda Tanzimat döneminin öncü ismi Ahmet Vefik Paşa tarafından kaleme alınan Lehce-i Osmânî, Türkçe kelimeleri madde başı yapan ve açıklamaları yine Türkçe sunan millî bir sözlüktür. Bu çalışmanın konusu Lehce-i Osmânî sözlüğünde geçen duygu terimleri (sevinç, üzüntü, keder, korku, öfke, merhamet vb.) ve ruhsal durumları, bu terimlerin anlam, kullanım bakımından incelenmesi ve Osmanlı döneminde Ahmet Vefik Paşa’nın derlemesinde yer alan duygu ile ilgili kelimelerin sözlük içi temsili ve sözlükçü bakış açısının çözümlenmesidir. Çalışmada Lehce-i Osmânî sözlüğünde yer alan duygusal durumlara dair kelimelerin kavram alanlarını tespit etmek, bu kelimeleri sistematik bir şekilde tasnif etmek, açıklamalarını ve anlam katmanlarını çözümlemek ve bu inceleme üzerinden Osmanlı dönemi dil kültürü ve duygu anlayışı hakkında ipuçları sunmak amaçlanmaktadır. Lehçe i Osmâni gibi temel bir kaynağın “duygu sözlüğü” odağında ele alınması, bu klasik eserde duygu terimlerinin ve ruhsal durumların nasıl konumlandığı üzerine bir sözlüksel bir analiz sunmayı amaçlar.