Ayşegül Kuş, Volkan Aksoy
İstanbul Amerikan Kız Koleji ilk olarak 1871 yılında İstanbul Gedikpaşa’da faaliyete başlamıştır. Daha sonra okulun gelişen ihtiyaçları doğrultusunda Üsküdar’da bir arazi satın alınmış ve okul 1875 yılında burada inşa edilen yeni binaya taşınmıştır. Ancak izleyen yıllarda öğrenci talebinin artması, mevcut fiziki imkânların yetersiz kalmasına yol açmıştır. Bunun üzerine, okul yönetimi daha geniş ve modern bir yerleşkeye duyulan ihtiyacı karşılamak üzere Arnavutköy’de yeni bir arazi satın alarak burada kalıcı bir kampüs inşa etmeye karar vermiştir. Fakat II. Abdülhamid döneminde söz konusu arazinin satın alınmasına ilişkin çeşitli idari ve hukuki sorunlar yaşanmış ve bu sorunlar ancak II. Meşrutiyet döneminde çözüme kavuşturulabilmiştir. Bu çalışma, İstanbul Amerikan Kız Koleji’nin II. Meşrutiyet (1908–1918) döneminde Arnavutköy’deki kalıcı kampüsüne taşınma sürecini, dönemin müdiresi Mary Mills Patrick’in “A Bosphorus Adventure” adlı eserindeki gözlem ve değerlendirmelerine dayanmaktadır. Mevcut literatürde Osmanlı’nın son dönemindeki yabancı eğitim kurumlarının mekânsal ve kurumsal dönüşümüne ilişkin çalışmaların sınırlı olması nedeniyle, bu araştırma aynı zamanda eğitim ve kent tarihi alanlarına katkı sunmayı hedeflemektedir. Araştırma, kurumun fiziksel ve kurumsal dönüşümünü; taşınma sürecinin arka planı, kampüsün inşa ve düzenlenme aşamaları ile yönetim faaliyetleri üzerinden analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada Nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi kullanılarak Patrick’in eseri başta olmak üzere okulun o döneme ait yıllık raporları, Osmanlı Arşiv belgeleri ve ilgili literatür sistematik biçimde incelenmiş, bulgular tarihsel bağlamda değerlendirilmiştir.