Neslihan Cetınkaya, Sevil Büyükalan Filiz
Bu araştırmada Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından 2024 yılında uygulamaya geçilen 5. sınıf Türkçe dersi öğretim programında yer alan dinleme/izleme, okuma, konuşma ve yazma becerilerine ait öğrenme çıktılarının SOLO taksonomisinin düzeylerine göre analiz edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada nitel araştırma yaklaşımlarından biri olan doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Toplanan veriler betimsel analiz yöntemi ile incelenmiştir. Veriler, araştırma amacına uygun olarak Maarif Modeli Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda yer alan öğrenme çıktılarından elde edilmiştir. Araştırma amacı belirlenerek veriler toplanmış, analiz sürecinde her bir öğrenme çıktısı SOLO taksonomisinin bilişsel basamaklarına göre sınıflandırılmıştır. Araştırma bulgularında ortaokul 5. sınıf Türkçe dersi öğretim programında bulunan 100 öğrenme çıktısının SOLO taksonomisine göre 2’sinin tekli yapı, 28’inin çoklu yapı, 36’sının ilişkisel yapı ve 34’ünün soyutlanmış yapıda olduğu belirlenmişken yapı öncesi düzeyine ait öğrenme çıktısı belirlenmemiştir. Bu öğrenme çıktılarının %2’si tekli yapı, %28’i çoklu yapı, %36’sı ilişkisel yapı ve %34’ü soyutlamış yapıda olduğu tespit edilmiştir. 5. sınıf öğrenme çıktılarında tekli yapı düzeyinde az sayıda öğrenme çıktısına yer verilmesi ve daha çok ilişkisel yapı ve soyutlanmış yapı düzeyinde öğrenme çıktılarına yer verilmesi sonucu ortaya çıkmıştır. Çalışmanın sonucunda öğrenme çıktılarının daha çok üst düzey düşünme becerilerini geliştirmeye yönelik olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte öğrencilerin gelişim dönemlerinin de dikkate alınarak öğrenme çıktılarının taksonomik olarak daha dengeli dağılım göstermesi gerektiği düşünülmektedir. Üst bilişsel öğrenmeyi geliştirmeyi amaçlayan öğrenme çıktılarının da ders kitabındaki etkinliklerle somutlaştırılarak desteklenmesi önerilmiştir.