Plangebied Landgoed Anderstein te Maarn, gemeente Utrechtse Heuvelrug.

Op grond van de onderzoeksresultaten en onder verwijzing naar de doelstellingen, kunnen de volgende uitspraken worden gedaan: Landschappelijk gezien ligt het plangebied op de gordeldekzandruggen ten oosten van de stuwwal van de Utrechtse Heuvelrug, op de overgang naar de Gelderse Vallei. Zowel de stuwwal als de vallei zijn gevormd gedurende het Saalien (circa 322.000 – 126.000 jaar geleden). In latere (inter)glacialen en (inter)stadialen zijn deze landschappelijke eenheden opgevuld met diverse afzettingen en veen. Aan het maaiveld zijn met name eolische afzettingen van het Laagpakket van Wierden (Formatie van Boxtel) aanwezig. Binnen het plangebied hebben zich uit het dekzand verschillende geomorfologische eenheden ontwikkeld, waaronder dekzandruggen en vlakten van verspoeld dekzand. Deelgebieden 1 en 2 bestaan hoofdzakelijk uit (gordel)dekzandruggen, terwijl deelgebied 3 is gelegen in een vlakte met (deels) verspoeld dekzand. Dit resulteert in een duidelijk onderscheid tussen hoger en lagergelegen delen in het landschap. Deze hoogteverschillen zijn tevens zichtbaar in het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN), waaruit blijkt dat deelgebieden 1 en 2 hoger liggen dan deelgebied 3. Binnen deze deelgebieden komen bovendien lokale verhogingen voor, met name in deelgebied 2, die wijzen op de aanwezigheid van dekzandkoppen. De bodemkaart bevestigt dit beeld: in het oostelijke deel (deelgebied 3) komen voornamelijk beekeerdgronden voor, passend bij een lager gelegen en natter milieu. In deelgebieden 1 en 2 domineren laarpodzolgronden, met daarnaast kleinere zones met gooreerdgronden, meerveengronden en hoge zwarte enkeerdgronden. In de omgeving van het plangebied zijn meerdere archeologische onderzoeken uitgevoerd met wisselende resultaten. In de nabijheid van deelgebied 1 blijkt de ondergrond in veel gevallen tot circa 0,40–1,20 m -mv verstoord te zijn, hoewel ook (deels) intacte podzolbodems zijn aangetroffen (circa 0,40 –0,80 m -mv). Vervolgonderzoeken op deze locaties hebben echter niet altijd archeologische vindplaatsen opgeleverd. In en nabij deelgebied 2 zijn daarentegen herhaaldelijk goed bewaarde podzolbodems (0,15 – 0,90 m -mv) aangetroffen, evenals vondsten uit de periode mesolithicum – neolithicum. Deze vondsten zijn gedaan op percelen die in het verleden als archeologisch monument waren aangewezen. In de omgeving van deelgebied 3 zijn geen archeologisch relevante niveaus vastgesteld. Op basis van historische bronnen blijkt dat het plangebied na de ontginningen voornamelijk in gebruik is geweest als wei-, akker- en bouwland. In het oostelijk deel van deelgebied 2 heeft mogelijk (een deel van) boerderij Brummelsbergen gelegen, al is dit vanwege de beperkte nauwkeurigheid van de georeferering van historisch kaartmateriaal niet met zekerheid vast te stellen. Eveneens kan niet worden uitgesloten dat voorlopers van deze boerderij zich binnen het plangebied hebben bevonden. Op basis van de voorgaande gegevens wordt voor deelgebieden 1 en 2 een archeologische verwachting opgesteld voor resten van jagers-verzamelaars (laat-paleolithicum – mesolithicum) en landbouwers (neolithicum – vroege middeleeuwen). Voor deelgebied 2 geldt daarnaast een verwachting voor resten uit de nieuwe tijd. Voor deelgebied 3 wordt geen archeologische verwachting aangenomen. Deelgebied 1 Op basis van de voorgaande gegevens geldt voor deelgebied 1 een hoge archeologische verwachting voor bewoningsresten van jagers-verzamelaars (laat-paleolithicum – mesolithicum) en landbouwers (neolithicum – vroege middeleeuwen). Hierdoor dient een vervolgonderzoek te worden uitgevoerd voordat werkzaamheden als bosaanplant plaatsvinden. Voor resten uit de late middeleeuwen en nieuwe tijd geldt enkel een hoge verwachting op het aantreffen landbouwgerelateerde resten. Archeologische resten worden in ieder geval onder de bouwvoor (circa 30 – 40 cm) verwacht. Deelgebied 2 Op basis van de voorgaande gegevens geldt voor deelgebied 2 een hoge archeologische verwachting voor bewoningsresten van jagers-verzamelaars (laat-paleolithicum – mesolithicum) en landbouwers (neolithicum – vroege middeleeuwen). Voor dit deelgebied geldt daarnaast een verwachting voor bewoningsresten uit de nieuwe tijd. Hierdoor dient een vervolgonderzoek te worden uitgevoerd voordat werkzaamheden als bosaanplant plaatsvinden. Uit de late middeleeuwen worden enkel landbouwgerelateerde resten verwacht. Archeologische resten worden in ieder geval onder de bouwvoor (circa 30 – 40 cm) verwacht. Deelgebied 3 Op basis van de verzamelde gegevens geldt voor deelgebied 3 een lage archeologische verwachting. In dit deelgebied worden geen archeologische resten, afgezien van landbouwgerelateerde resten, verwacht en is een vervolgonderzoek niet noodzakelijk.